Pozainstytucjonalne formy wsparcia dla rodziców dzieci niepełnosprawnych

14 marca 2013 | Autor | Kategoria: Analizy, Polska

mzszBardzo często pomoc instytucjonalna dla rodzin posiadających dzieci niepełnosprawne okazuje się być niewystarczająca, dlatego istotną rolę w niesieniu pomocy odgrywają stowarzyszenia rodziców oraz organizacje inwalidzkie.

Stowarzyszenia rodziców, jak sama nazwa wskazuje, skupiają rodziców dzieci niepełnosprawnych, ale również specjalistów (psychologów, pedagogów, lekarzy) i inne osoby, które chcą pomagać tym dzieciom i ich rodzinom. Stowarzyszenia te w różny sposób starają się nieść pomoc potrzebującym, między innymi poprzez stanowienie źródła informacji o instytucjonalnych formach pomocy, uprawnieniach, sposobach postępowania z niepełnosprawnym dzieckiem; organizowanie akcji informacyjnych i propagandowych, mających na celu dotarcie do innych rodzin potrzebujących wsparcia a także różnych instytucji; organizowanie wyjazdów wypoczynkowych dla dzieci niepełnosprawnych; podejmowanie działań, które odciążają rodziców od nieustannego sprawowania opieki nad dzieckiem np. poprzez świadczenie wzajemnej pomocy lub opiekowanie się grupą dzieci przez jednego z rodziców; organizowanie klubów dla dzieci i młodzieży, aby miały one możliwość nabywania i podtrzymywania kontaktów towarzyskich; organizowanie turnusów rehabilitacyjnych z wykwalifikowaną kadrą specjalistów. Najbardziej znanym w Polsce tego typu stowarzyszeniem jest Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym.

Organizacje inwalidzkie zrzeszają osoby niepełnosprawne. Jako zadanie stawiają sobie organizowanie i prowadzenie rehabilitacji, pomoc w znalezieniu zatrudnienia, pomoc materialną i prowadzenie działalności sportowej, oświatowej i kulturalnej. Największymi organizacjami inwalidzkimi w Polsce są: Polski Związek Głuchych i Polski Związek Niewidomych.

Istnieje jeszcze jedna forma pomocy istotna w procesie adaptacji rodziców do nowej sytuacji – wzajemne wspieranie się rodziców. Idea tego programu opiera się na założeniu, że tylko ten, kto przeżył taką samą lub podobną sytuację, jest w stanie udzielić szczególnej pomocy emocjonalnej i informacyjnej potrzebującym rodzicom. Kluczową zasadą jest dobieranie w pary rodziców – tych, którzy oczekują wsparcia, z tymi, którzy są już doświadczeni i przygotowani, aby tego wsparcia udzielać. Rodzice łączeni są w pary nie na zasadzie przypadkowości, lecz pod względem występujących podobieństw. Przy doborze brane są pod uwagę następujące czynniki: rodzaj niepełnosprawności dziecka, problemy medyczne, prawne i edukacyjne, wiek rodziców i dzieci, struktura rodzin, styl życia oraz warunki socjoekonomiczne. Rodzice, którzy pełnią rolę wspierających, muszą spełniać pewne warunki: akceptować własne dziecko oraz swoją sytuację; umieć nieść pomoc i stanowić wsparcie dla innych, szanować innych i umieć radzić sobie z cudzymi problemami; dzielić się własnymi doświadczeniami; posiadać umiejętności związane z komunikowaniem się; posiadać czas, który można przeznaczyć na pomoc innym rodzicom. Wzajemne wspieranie się polega między innymi na uważnym wysłuchaniu, udzielaniu rad i konkretnej, rzeczowej pomocy w rozwiązywaniu problemów, dzieleniu się doświadczeniem i informacjami dotyczącymi finansowego wsparcia oraz szukania pomocy ze strony specjalistów. Rodzice, którzy brali udział w programie wskazali najważniejsze dla nich skutki wzajemnej pomocy – poczucie bycia wysłuchanym i zrozumianym; zdobycie wiedzy o tym jak poradzili sobie inni rodzice znajdujący się w takiej samej lub podobnej sytuacji; pozytywne nastawienie na to, co będzie, patrzenie w przyszłość z nadzieją (wynikające ze zdobycia informacji od rodziców, którzy dobrze sobie radzą); umiejętność radzenia sobie ze stresem. Poza kontaktami specjalnie dobranych par rodziców istnieje również możliwość uczęszczania na spotkania grup wsparcia. Spotkania większej ilości osób mają na celu dawanie poczucia przynależności, rozwijanie umiejętności działania, budowanie więzi, wzajemne dostarczanie informacji i pomocy, nawiązywanie kontaktów ze światem zewnętrznym i inne.

Maria Zaręba-Szpyt

Autorka jest absolwentką Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej, pedagogiem specjalnym wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, terapeutą.

Bibliografia:
Pisula E.: Psychologiczne problemy rodziców dzieci z zaburzeniami rozwoju, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa, 1998
Twardowski A.: Pomoc rodzinom dzieci niepełnosprawnych [w:] Obuchowska I. (red.): Dziecko niepełnosprawne w rodzinie, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa, 2008
Twardowski A.: Sytuacja rodzin dzieci niepełnosprawnych [w:] Obuchowska I. (red.): Dziecko niepełnosprawne w rodzinie, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa, 2008

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Twitter
Tagi: , , , ,

Komentarze:

Napisz nowy komentarz

2566